Ποτέ δεν φανταζόμουν ότι θα είχα άποψη για τα λαστιχάκια των μαλλιών. Κι όμως, να με, ένας μεγάλος άντρας που μπορεί να σου πει με απόλυτη σιγουριά ότι τα λεπτά διάφανα σπάνε μετά από δύο χρήσεις, τα υφασμάτινα γλιστράνε από τα λεπτά μαλλιά και μόνο τα μικρά σιλικονούχα κρατάνε πραγματικά την πλεξούδα στη θέση της.
Έτσι είναι πια η ζωή μου. Και δεν θα την άλλαζα με τίποτα.
Πώς ξεκίνησαν όλα
Δεν έχουν όλες οι ιστορίες ευτυχισμένη αρχή. Ούτε η δική μου.
Είχα δίπλα μου μια υπέροχη γυναίκα και κάτι δεν λειτούργησε. Αυτό είναι όλο. Δεν θα γράψω εδώ για δράματα, μόνο το απλό γεγονός ότι η ζωή καμιά φορά παίρνει μια στροφή που δεν είχες σχεδιάσει. Τη μια μέρα είστε οικογένεια κάτω από την ίδια στέγη και την άλλη προσπαθείς να καταλάβεις ποια Σαββατοκύριακα είναι δικά σου και πού θα χωρέσει το παιδικό κάθισμα αυτοκινήτου στο καινούργιο σου διαμέρισμα.
Όταν έγινα μπαμπάς του Σαββατοκύριακου, και αργότερα κάτι παραπάνω, συνειδητοποίησα κάτι που με πόνεσε. Όλα αυτά τα χρόνια η κόρη μου ερχόταν στο πρωινό χτενισμένη, με καθαρά ρούχα που ταίριαζαν μεταξύ τους, με την τσάντα έτοιμη και τα παπούτσια φορεμένα. Νόμιζα ότι αυτό απλώς συνέβαινε. Σαν μαγεία. Ούτε μία φορά δεν σκέφτηκα ποιος το έκανε να συμβαίνει. Και ποτέ δεν είπα ευχαριστώ.
Αυτό με χτύπησε άσχημα το πρώτο πρωί που έμεινα μόνος μαζί της. Καθόταν στο τραπέζι της κουζίνας, με τα μαλλιά πάνω κάτω, φορώντας το χθεσινό μπλουζάκι, και με κοίταζε με εκείνα τα μεγάλα της μάτια. Κι εγώ δεν είχα ιδέα τι να κάνω. Καμία απολύτως.
Πανικός μπροστά στη ντουλάπα
Άνοιξα τη ντουλάπα της και είδα κάπου σαράντα ρούχα. Φορέματα, κολάν, φούστες, ζακέτες, πράγματα που δεν ήξερα καν πώς λέγονται. Έμεινα εκεί μπροστά πέντε ολόκληρα λεπτά. Μετά έβγαλα μια φλοράλ μπλούζα και ένα ριγέ κολάν. Έμοιαζε με μια μικρή, πανέμορφη καταστροφή. Εκείνη δεν νοιάστηκε καθόλου, ήταν τεσσάρων χρονών. Όταν όμως την άφησα στον παιδικό σταθμό και είδα τα άλλα παιδιά με τα προσεγμένα τους σύνολα, σκέφτηκα: πρέπει να το λύσω αυτό.
Έκανα λοιπόν ό,τι κάνει κάθε σύγχρονος άντρας όταν δεν έχει ιδέα: πήρα τηλέφωνο τη μητέρα μου.
Γέλασε. Και μετά μου είπε κάτι εξαιρετικό: «Πάρε της βαμβακερά φορέματα σε απλά χρώματα. Το φοράει και τελείωσες. Δεν χρειάζεται να ταιριάξεις τίποτα.»
Αυτό τα άλλαξε όλα. Πήγα στο μαγαζί και αγόρασα πέντε βαμβακερά φορέματα: μπλε σκούρο, ροζ, γκρι, λευκό και ένα με μικρά πουά. Τέλος. Κάθε πρωί φόρεμα, κολάν αν κάνει κρύο, έτοιμοι. Τρία λεπτά. Χωρίς διαπραγματεύσεις. Και το καλύτερο; Το βαμβάκι δεν θέλει σιδέρωμα. Το βγάζεις από το πλυντήριο, το τινάζεις, το κρεμάς και την επόμενη μέρα δείχνει μια χαρά. Ακόμα και εγώ δεν μπορούσα να το χαλάσω.
Η ροζ περίοδος, ή πώς ένα χρώμα κατέλαβε ολόκληρη τη ζωή μου
Πρέπει να μιλήσω για το ροζ. Γιατί κανείς δεν με προειδοποίησε.
Ξεκίνησε σιγά σιγά. Ένα ροζ μπλουζάκι εδώ, ροζ κάλτσες εκεί. Φυσιολογικό, σκέφτηκα. Μετά κλιμακώθηκε. Όλα, και εννοώ όλα, έπρεπε να είναι ροζ. Το φόρεμα; Ροζ. Το κολάν; Ροζ. Τα παπούτσια; Ροζ. Το μπουφάν; Ροζ. Τα κλιπ για τα μαλλιά; Ροζ. Το ποτήρι που έπινε νερό; Ροζ.
Της έδειχνα ένα πανέμορφο μπλε σκούρο φόρεμα, καλής ποιότητας, ιδανικό για τον παιδικό σταθμό, εύκολο στο πλύσιμο. Με κοίταζε σαν να της είχα προσφέρει μια σακούλα με αράχνες. «Δεν είναι ροζ, μπαμπά.»
Τα ψώνια έγιναν αποστολή. Μπαίναμε σε ένα μαγαζί κι εκείνη κλείδωνε τον στόχο σε οτιδήποτε ροζ, σαν μικρός αποφασισμένος πύραυλος. Ένα ροζ φόρεμα Minoti; Το θέλει οπωσδήποτε. Μια ροζ ζακέτα Zara; Δεν μπορεί να ζήσει χωρίς αυτήν. Μια ροζ φούστα H&M; Απαραίτητη για την επιβίωση. Δεν είχε σημασία ποια μάρκα ήταν, τι μέγεθος ήταν ή αν ταίριαζε με κάτι άλλο που είχε. Αν ήταν ροζ, ερχόταν σπίτι μαζί μας.
Δοκίμασα με λογική. Δοκίμασα με διαπραγμάτευση. Δοκίμασα το «τι λες γι’ αυτό το ωραίο γαλάζιο;». Τίποτα δεν έπιασε. Για οκτώ περίπου μήνες η κόρη μου έμοιαζε κάθε μέρα σαν να είχε πέσει μέσα σε μηχανή για μαλλί της γριάς.
Είμαι σχεδόν σίγουρος ότι αν ο διάβολος ήταν ροζ, θα ήθελε να γίνει διάβολος.
Να τι έμαθα από τη ροζ περίοδο: διάλεγε τις μάχες σου. Αυτή δεν άξιζε τον κόπο. Δεν έβλαπτε κανέναν. Εκφραζόταν με τον μόνο τρόπο που ξέρει ένα τετράχρονο παιδί: δυνατά, ολοκληρωτικά και σε ένα χρώμα. Κάποια στιγμή πέρασε. Ακόμα λατρεύει το ροζ, τώρα όμως δέχεται και μωβ. Και πού και πού, σε καλή μέρα, κόκκινο. Προοδεύουμε.
Εκείνοι οι οκτώ μήνες όμως μου έμαθαν και κάτι άλλο, κάτι σημαντικό. Μου έδειξαν τι αντιμετώπιζε η πρώην γυναίκα μου κάθε μέρα. Τις διαπραγματεύσεις. Τα ξεσπάσματα μέσα στα μαγαζιά. Τις κόντρες «αυτό δεν το φοράω» στις 7:15 το πρωί, όταν πρέπει να φύγετε σε δέκα λεπτά. Όσο ήμασταν μαζί δεν είδα τίποτα από όλα αυτά. Εκείνη απλώς τα κατάφερνε. Ήσυχα, υπομονετικά, κάθε πρωί.
Δεν της το είπα ποτέ όσο ήμασταν μαζί. Έπρεπε.
Είναι ηρωίδα. Μια ηρωίδα της καθημερινότητας που έκανε τα πάντα να φαίνονται εύκολα, ενώ εγώ ήμουν στη δουλειά και νόμιζα ότι το να μεγαλώνεις παιδί είναι παιχνιδάκι. Αν διαβάζεις αυτό και έχεις σύντροφο που τα κάνει όλα αυτά, πες της το. Σήμερα. Μην περιμένεις μέχρι να είναι πολύ αργά.
Το κεφάλαιο «μαλλιά», ή πώς γέρασα πέντε χρόνια μέσα σε έξι μήνες
Τα ρούχα ήταν το εύκολο κομμάτι. Τα μαλλιά ήταν το πραγματικό τελικό αφεντικό.
Η κόρη μου ήθελε πλεξούδες. Όχι αλογοουρά, πλεξούδες. «Όπως τις κάνει η μαμά.» Τρεις λέξεις που μου ράγισαν την καρδιά και ταυτόχρονα μου έδωσαν κίνητρο.
Πρώτος μήνας: η εποχή του YouTube. Έβλεπα βίντεο στις 11 το βράδυ, αφού κοιμόταν. «Εύκολη γαλλική πλεξούδα για αρχάριους!» έλεγαν. Εύκολη. Ναι, σίγουρα. Οι γυναίκες σε εκείνα τα βίντεο είχαν χέρια χειρουργού και μαλλιά που έμοιαζαν να συνεργάζονται με τη θέλησή τους. Τα μαλλιά της κόρης μου ήταν λεπτά, μεταξένια και είχαν προσωπική βεντέτα με κάθε προσπάθεια να μείνουν σε σχηματισμό.
Δεύτερος μήνας: η κούκλα. Αγόρασα ένα κεφάλι κομμωτικής από ένα κατάστημα παιχνιδιών. Η ταμίας με κοίταξε. Την κοίταξα. «Είναι για εξάσκηση», της είπα. Χαμογέλασε. Εξασκούμουν κάθε βράδυ για δύο εβδομάδες. Τρεις τούφες. Η δεξιά πάνω από τη μεσαία. Η αριστερή πάνω από τη μεσαία. Πιάνεις μια μικρή τούφα. Σταυρώνεις. Πιάνεις. Σταυρώνεις. Τα δάχτυλά μου ήταν σαν λουκάνικα που προσπαθούσαν να κάνουν οριγκάμι.
Τρίτος μήνας: οι πρώτες πραγματικές απόπειρες. Σάββατο πρωί. Καμία βιασύνη. Εκείνη καθόταν στο πάτωμα και έβλεπε κινούμενα σχέδια κι εγώ ήμουν γονατιστός πίσω της και ίδρωνα περισσότερο από οποιαδήποτε συνέντευξη για δουλειά στη ζωή μου. Αποτέλεσμα: κάτι που έμοιαζε με πλεξούδα που είχε πιαστεί στα χέρια με μια φωλιά πουλιού. Κοιτάχτηκε στον καθρέφτη και είπε: «Ωραία είναι, μπαμπά.» Τα παιδιά είναι γενναιόδωρα με τα κομπλιμέντα.
Τέταρτος και πέμπτος μήνας: κάτι αρχίζει να γίνεται. Οι πλεξούδες άρχισαν να κρατάνε. Όχι τέλεια, ήταν άγαρμπες, λίγο άνισες και πάντα κάπως χαλαρές από τη μία πλευρά. Άντεχαν όμως μέχρι το απόγευμα. Αυτό μετρούσε ως πρόοδος.
Έκτος μήνας: η πλεξούδα. Θυμάμαι ακριβώς εκείνο το πρωί. Έκανα γαλλική πλεξούδα σε τέσσερα λεπτά. Ήταν ίσια. Ήταν ομοιόμορφη. Κράτησε όλη μέρα. Γύρισε από τον παιδικό σταθμό και ήταν ακόμα στη θέση της. Ένιωθα σαν να είχα ανέβει στο Έβερεστ. Ήθελα να πάρω τηλέφωνο όλους όσους ήξερα. Δεν το έκανα. Έβγαλα όμως μια φωτογραφία. Είναι ακόμα στο κινητό μου.
Η αλογοουρά: πιο εύκολη απ’ ό,τι φαίνεται, πιο δύσκολη απ’ ό,τι νομίζεις
Πριν μάθω τις πλεξούδες, βασιζόμουν στις αλογοουρές. Στη θεωρία απλό: μαζεύεις τα μαλλιά, τυλίγεις το λαστιχάκι, τέλος.
Στην πράξη: πολύ ψηλά και τραβάει, οπότε παραπονιέται. Πολύ χαμηλά και διαλύεται σε είκοσι λεπτά. Στραβή και μοιάζει σαν να ντύθηκε στη διάρκεια σεισμού. Και το λαστιχάκι πάντα, μα πάντα, εξαφανίζεται. Τώρα αγοράζω πακέτα των πενήντα. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν λαστιχάκια στο αυτοκίνητό μου, στις τσέπες του μπουφάν μου, στο συρτάρι της κουζίνας, στο πορτοφόλι μου και σε τουλάχιστον τρία ακόμα σημεία που δεν έχω ανακαλύψει.
Το κόλπο που τα άλλαξε όλα: βρέξε ελαφρά τα χέρια σου πριν μαζέψεις τα μαλλιά. Έτσι μαζεύονται οι τρίχες που πετάγονται και όλο το αποτέλεσμα βγαίνει πιο λείο. Κανείς δεν μου το είπε. Το κατάλαβα μόνος μου μετά από καμιά διακοσαριά αποτυχημένες αλογοουρές.
Το μισοπιασμένο: ο συμβιβασμός που έσωσε τα πρωινά της Δευτέρας
Όταν αργούμε (δηλαδή τα περισσότερα πρωινά), δεν υπάρχει χρόνος για πλεξούδες ή για τέλεια αλογοουρά. Μας έσωσε το μισοπιασμένο. Παίρνεις τις μπροστινές τούφες, τις τραβάς προς τα πίσω και τις πιάνεις με κλιπ ή λαστιχάκι. Τα μαλλιά δεν πέφτουν στο πρόσωπό της, φαίνεται ότι προσπάθησες και όλο αυτό παίρνει ενενήντα δευτερόλεπτα.
Ανακάλυψα εκείνα τα μικρά κλιπ-δαγκανάκια, τα πολύχρωμα σε σχήμα πεταλούδας και λουλουδιού. Πραγματικά σωτήρια. Εκείνη διαλέγει ποιο θέλει (πάντα τη ροζ πεταλούδα, πάντα, κάθε μέρα), εγώ πιάνω πίσω τις μπροστινές τούφες και βγαίνουμε από την πόρτα.
Η πρωινή ρουτίνα: πώς την κατέβασα κάτω από 20 λεπτά
Οι πρώτοι μήνες ήταν χάος. Μια ώρα για να βγούμε από το σπίτι. Δάκρυα, δικά της και σχεδόν δικά μου. Ξεχασμένες τσάντες. Λάθος παπούτσια. Πρωινό πάνω στο φόρεμα.
Τώρα το έχουμε κάνει σύστημα.
Το προηγούμενο βράδυ: ετοιμάζω τα ρούχα της. Διαλέγει ανάμεσα σε δύο επιλογές που έχω ξεχωρίσει εγώ. Αυτό είναι το κόλπο που τελείωσε τους πρωινούς καβγάδες: νιώθει ότι διαλέγει η ίδια, αλλά και οι δύο επιλογές είναι μια χαρά για μένα. Η τσάντα είναι έτοιμη. Τα παπούτσια περιμένουν δίπλα στην πόρτα.
Το πρωί: εκείνη ντύνεται όσο εγώ φτιάχνω πρωινό. Τρώμε. Δόντια. Μαλλιά: αλογοουρά τις καθημερινές, πλεξούδα αν ξυπνήσαμε νωρίς, μισοπιασμένο με κλιπ αν αργούμε. Παπούτσια. Έξω.
Μου πήρε πέντε μήνες για να το κατεβάσω κάτω από είκοσι λεπτά. Πέντε μήνες δοκιμών και λαθών, ξεχασμένων κολατσιών, παπουτσιών που δεν ταίριαζαν και ένα αξέχαστο πρωί που πήγε στον παιδικό σταθμό με το πάνω μέρος της πιτζάμας, γιατί πραγματικά δεν το πρόσεξα. Κανείς δεν είπε τίποτα. Τουλάχιστον όχι μπροστά μου.
Τι έμαθα για τα ψώνια ρούχων
Θα είμαι σύντομος, γιατί δεν είμαι ειδικός στη μόδα. Είμαι ένας μπαμπάς που έχει κάνει αρκετές εξορμήσεις για ψώνια ώστε να ξέρει τι δουλεύει και τι καταλήγει τσαλακωμένο στον πάτο της ντουλάπας.
Τα βαμβακερά φορέματα είναι ο καλύτερος φίλος του μπαμπά που μεγαλώνει μόνος το παιδί του. Χωρίς σιδέρωμα, εύκολα στο πλύσιμο, πάντα αξιοπρεπή. Τα αγοράζω από διάφορα μαγαζιά: η H&M έχει φθηνά βασικά κομμάτια, η Reserved ωραία τυπώματα και όταν θέλω κάτι που αντέχει περισσότερο και είναι πιο απαλό, διαλέγω Minoti. Το βαμβάκι τους αντέχει μήνες πλυσίματος χωρίς να ανοίγει ή να χάνει το σχήμα του. Όταν είσαι μπαμπάς με ένα μόνο πρόγραμμα στο πλυντήριο (40 βαθμοί, όλα μαζί), αυτό μετράει.
Κολάν: πάρε τα σε μαύρο και γκρι. Ταιριάζουν με όλα. Πάρε πέντε ζευγάρια στο ίδιο χρώμα μαζί. Δεν θα ξαναχάσεις χρόνο ψάχνοντας ζευγάρια.
Αν η ετικέτα γράφει «μόνο πλύσιμο στο χέρι», μένει στο μαγαζί. Δεν πλένω στο χέρι. Δεν πρόκειται να πλύνω στο χέρι. Αν ένα ρούχο δεν αντέχει το πλυντήριό μου, δεν του αξίζει να μπει σε αυτό το σπίτι.
Άφησέ τη να διαλέγει τα αξεσουάρ. Κλιπ για τα μαλλιά, το αγαπημένο της βραχιόλι, ένα κολιέ από κάποιο πάρτι γενεθλίων. Αυτά τα μικρά πράγματα την κάνουν να νιώθει ότι το σύνολο είναι δικό της και όχι κάτι που φόρεσε στα γρήγορα ο μπαμπάς. Και γλιτώνεις τις μεγαλύτερες διαπραγματεύσεις για τα ίδια τα ρούχα.
Στις μαμάδες που δεν με έκριναν
Θέλω να πω κάτι στις μαμάδες έξω από το σχολείο, στην παιδική χαρά, στα πάρτι γενεθλίων.
Οι περισσότερες από εσάς ήσασταν απίθανες. Δεν γελάσατε με τις στραβές της πλεξούδες. Κάνατε κομπλιμέντα στα ρούχα της ακόμα κι όταν ήξερα ότι τα χρώματα μάλωναν μεταξύ τους. Κάποιες μου δώσατε διακριτικά συμβουλές: «δοκίμασε ένα σπρέι που ξεμπερδεύει πριν τη χτενίσεις», «τα κλιπ είναι πιο εύκολα από τα λαστιχάκια για τέτοια μαλλιά», «στις μεγάλες αλυσίδες θα βρεις καλά βασικά κολάν σε πακέτα των τριών».
Δεν με κάνατε να νιώσω ότι αποτυγχάνω. Με κάνατε να νιώσω ότι μαθαίνω. Και ανάμεσα σε αυτά τα δύο υπάρχει τεράστια διαφορά.
Σας ευχαριστώ.
Σε κάθε μπαμπά που διαβάζει αυτό το κείμενο
Η αλήθεια είναι η εξής: θα κάνεις λάθη. Η πρώτη πλεξούδα θα είναι χάλια. Το πρώτο σύνολο θα είναι χαοτικό. Το πρώτο πρωί μόνος σου θα μοιάζει με το πιο μεγάλο πρωί της ζωής σου.
Θα γίνεις όμως καλύτερος. Όχι επειδή έχεις ταλέντο ή επειδή κάποιος σου έδωσε εγχειρίδιο, αλλά επειδή αγαπάς το παιδί σου και είσαι εκεί. Κάθε πρωί. Ακόμα και τα άσχημα. Ειδικά τα άσχημα.
Η κόρη μου δεν θυμάται τις στραβές πλεξούδες των πρώτων ημερών. Δεν θυμάται τα ασυνδύαστα ρούχα, ούτε το περιστατικό με την πιτζάμα, ούτε τους οκτώ μήνες του απόλυτου ροζ. Θυμάται ότι ο μπαμπάς της τής έφτιαχνε τα μαλλιά. Ότι ο μπαμπάς της τής διάλεγε το φόρεμα. Ότι ο μπαμπάς της ήταν εκεί.
Πριν από μερικούς μήνες είπε σε μια φίλη της στο σχολείο: «Ο μπαμπάς μου ξέρει να κάνει γαλλικές πλεξούδες.»
Το είπε σαν να της έλεγε ότι ο μπαμπάς της είχε ανέβει στο φεγγάρι.
Ήταν η καλύτερη μέρα της ζωής μου.
Αν είσαι μπαμπάς και στήνεις τη γκαρνταρόμπα της κόρης σου από το μηδέν, ξεκίνα με απλά βαμβακερά ρούχα για κορίτσια που δεν θέλουν σιδέρωμα και αντέχουν την πραγματική ζωή. Μάρκες όπως η Zara, η Minoti και η Mango το έχουν καταλάβει: εύκολοι συνδυασμοί, απαλά στο δέρμα και ωραία ακόμα και μετά το εικοστό πλύσιμο. Γιατί στο τέλος της μέρας δεν μετράει το τέλειο σύνολο. Μετράει να είσαι εκεί.
